15 Ιανουάριος 2026 6:50

Σαν σήμερα: Στις 15 Ιανουαρίου γεννήθηκε ο πιο «Ελληνας» της ρωσικής ποίησης

Στις 15 Ιανουαρίου του 1891 στη Βαρσοβία γεννήθηκε ο Όσιπ Μάντελσταμ, ο ελληνικότατος Ρώσος ποιητής και πεζογράφος εβραϊκής καταγωγής, για πολλούς πολύ μεγαλύτερου ταλέντου καλλιτέχνης από ό, τι οι περισσότερο γνωστοί στον κόσμο συνάδελφοί του. Στην Ελλάδα μεταφράστηκε και προσεγγίστηκε αρκετά με περισσότερη ή λογότερη μεταφραστική επιτυχία, μεταφράστηκαν και τα καταπληκτικά πεζά του, κι επίσης μεγάλη απήχηση είχε ο τόμος απομνημονευμάτων της γυναίκας του, Ναντέζντα Μάντελσταμ. Γνωστό είναι επίσης και το τραγικότατο τέλος του στα στρατόπεδα εργασίας της Σιβηρίας στις 27 Δεκεμβρίου του 1938. Πρέπει να πούμε, ότι οι πολιτικοί κρατούμενοι μοιράζονταν τα κελιά και την εργασία με τους ποινικούς, και ο εύθραυστός, για πολλούς από τους ζωντανούς και βολεμένους συναδέλφους του γελοίος και απροσάρμοστος Μάντελσταμ, ήταν άτομο, που έχρηζε μεγάλου σεβασμού σε εκείνο το σκοτεινό κι απάνθρωπο κόσμο.

Ένας μικρός φόρος τιμής στον μεγάλο ποιητή:

Αϋπνία. Όμηρος. Φουσκώσαν τα πανιά.
Την λίστα καραβιών στη μέση έχω αφήσει,
Των γερανών το τρένο, που έχει ξεκινήσει
Από την Ελλάδα κάποτε παλιά.

Σαν σμήνος γερανών σε χώρα μακρινή,
Ο θεϊκός αφρός τους βασιλιάδες ραίνει –
Πού πλέετε; Αν δεν ήταν η Ελένη,
Την Τροία τι την θέλατε, Αχαιοί;

Θάλασσα, Όμηρος – ο έρως τους κινεί.
Ποιον άραγε ν’ ακούσω; Ο Όμηρος σωπαίνει.
Κι η μαύρη θάλασσα πολυλογεί, βαραίνει
Και πλησιάζει με βουή την προσκεφαλή.

Μετάφραση Ε. Κριτσέφσκαγια